Bu Türkiye çalışma izni rehberi, Türkiye'de çalışmak isteyen yabancılar ile onları istihdam etmek isteyen işverenler içindir. İkamet izni tek başına çalışma hakkı vermez; bir işe başlayacak yabancının çalışma iznine ya da tanınmış bir muafiyete ihtiyacı vardır. Başvuruyu işveren internet üzerinden yapar, ancak dosyanın önemli bir kısmı yabancı çalışanın getirdiği belgelere, özellikle de diplomaya dayanır.
Bu rehberde çalışma izni başvurusunun Türkiye içinden ve yurt dışından nasıl yapıldığını, hangi belgelerin istendiğini anlatıyoruz. Yabancı diplomaların ve diğer belgelerin Türkçe tercümeyle nasıl hazırlandığını da açıklıyoruz. Yükseköğretim Kurulu'nun (YÖK) ya da başka bir kurumun ne zaman devreye girdiğine de değiniyoruz. Resmi kuralları Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı yayımlar; esas alınması gereken her zaman bu kurallardır.
Türkiye'de çalışma izni nasıl işler?
Çalışma izinlerini Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Uluslararası İşgücü Genel Müdürlüğü aracılığıyla verir. Temel dayanak 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu ile bu kanunun uygulama yönetmeliğidir. Başvurular, bakanlığın e-İzin adlı çevrim içi başvuru sistemi üzerinden yapılır.
Çalışanlar açısından en önemli nokta, başvurunun işveren tarafından yapılmasıdır. İşveren, işyerini e-İzin sistemine elektronik imzasıyla kaydeder, yabancı çalışanla iş sözleşmesi imzalar ve belgeleri çevrim içi olarak gönderir. Çalışan da pasaportu ile diploması gibi kişisel belgeleriyle başvuruyu destekler.
Türkiye içinden başvuru
Bakanlığa göre işveren, Türkiye'de en az altı ay süreyle düzenlenmiş ikamet izni bulunan bir yabancı için Türkiye içinden başvuru yapabilir. Bu ikamet izninin, çalışma izni başvurusu tarihinde hâlâ geçerli olması gerekir. Vizeyle ya da vize muafiyetiyle yapılan kısa kalışlar bu yol için yeterli değildir. Bu yolda konsolosluk aşaması yoktur; belgeleri doğrudan işveren sisteme yükler.
Yurt dışından başvuru
Yurt dışından başvuru iki aşamada tamamlanır. Önce yabancı, vatandaşı olduğu ya da yasal olarak bulunduğu ülkedeki Türk büyükelçiliğine veya başkonsolosluğuna şahsen başvurur ve bir referans numarası alır. Ardından bu numarayı Türkiye'deki işverenine iletir; işveren de başvuruyu çevrim içi olarak tamamlar.
Bakanlık izni onayladıktan sonra kalan işlemler, başvurunun başladığı konsoloslukta devam eder. Adımların sırasını bakanlığın çalışma izni sık sorulan sorular sayfasında bulabilirsiniz.

Diğer izin türleri ve muafiyetler
Mevzuat; bağımsız çalışma izni ile Turkuaz Kart gibi, her biri kendi şartlarına sahip başka izin türleri de öngörür. Bazı yabancılar ise çalışma izni şartından muaftır ve ayrı bir muafiyet usulü kullanır. Bunlardan birinin sizin için geçerli olup olmadığını bakanlığın sayfalarından kontrol edin. Turkuaz Kart, mevzuatta nitelikli işgücüne yönelik ayrı bir düzenleme olarak yer alır.
İşveren açısından süreç
İşveren, e-İzin sistemine elektronik imzasıyla girer ve işyeri kaydını oluşturur. Ardından yabancıyla imzaladığı iş sözleşmesini, kendi şirket belgelerini ve çalışanın belgelerini sisteme yükler. Başvurunun durumu da yine sistem üzerinden takip edilir. Bakanlık eksik bir belge görürse tamamlanmasını isteyebilir; bu yüzden çalışanın belgelerini baştan eksiksiz ve okunaklı hazırlamak süreci kolaylaştırır.
Hangi belgeler istenir?
Belge listesi işe, sektöre ve başvuru sahibine göre değişir; ancak bazı belgeler hemen her dosyada yer alır. Bakanlığın açıklamaları, hem çalışandan hem de işverenden belge istendiğini gösterir.
Çalışandan | İşverenden |
|---|---|
Pasaport | Vergi kaydına ilişkin belgeler |
Biyometrik fotoğraf | Ticaret sicil gazetesi |
Diploma ya da geçici mezuniyet belgesi | Bilanço ya da gelir tablosu |
İmzalı iş sözleşmesi | Faaliyet belgesi |
Sağlık ile eğitim alanındaki meslek mensupları, çalışma izninden önce ilgili bakanlıktan ön izin alır. Yabancı akademisyenler için ise YÖK'ün ön izni gerekir. Bazı düzenlenmiş mesleklerde diplomanın önce Türkiye'de tanınması da istenir; bu konuyu YÖK denklik tercümesi sayfamızda anlatıyoruz.
Diploma ve Türkçe tercümesi
Yabancı başvuru sahiplerinin en sık çevirtmesi gereken belge diplomadır. Bakanlık, diplomanın ya da geçici mezuniyet belgesinin, yeminli tercüman ya da resmi makamlarca onaylanmış Türkçe tercümesiyle birlikte sunulmasını ister. Tercüme edilmiş belge taranır ve çevrim içi başvuru sırasında sisteme yüklenir.
Yurt dışında düzenlenmiş bir diploma için hazırlık genellikle belgeyi veren ülkede başlar: belgenin aslına apostil, ülke Apostil Sözleşmesi'ne taraf değilse konsolosluk onayı yapılır. Türkiye'de ise yeminli tercüman diplomayı apostil şerhiyle birlikte çevirir, noter de tercümeyi onaylar. Diplomayı bu şekilde hazırlamak, onu daha sonra YÖK denkliği gibi başka işlemlerde de kullanılabilir hâle getirir. Bazı durumlarda diploma ile birlikte transkript de istenebilir; transkript çevirisinin ayrıntılarını transkript tercümesi yazımızda bulabilirsiniz.
Tercüme gerekebilecek diğer belgeler
İşe göre dosyaya yurt dışından başka belgeler de girebilir. Önceki işverenlerden alınan deneyim yazıları iş geçmişinizi gösterir. Mesleki lisans ile sertifikalar ise düzenlenmiş bir işte çalışmaya yetkili olduğunuzu kanıtlar. Bu belgelerde de aynı zincir geçerlidir: belgeyi veren ülkede apostil ya da konsolosluk onayı, ardından noter onaylı Türkçe tercüme. Deneyim yazılarında işverenin adı, çalışma süresi ile görev tanımının açıkça yazılı olması önemlidir. Bu bilgiler tercümede de aynı açıklıkla yer alır; böylece iş geçmişiniz kolayca değerlendirilebilir.
Latin harfleri dışında bir alfabeyle yazılmış pasaportun da Türkçe tercümesi gerekebilir. Çalışma izni için istenmese bile, noter onaylı pasaport tercümesi banka hesabı açma ya da kira sözleşmesi imzalama gibi ilgili işlemlerde sık istenir. Noter onaylı olarak bir kez hazırlanan pasaport tercümesi, farklı işlemlerde de kullanılabilir.
Başvurudan önce dikkat edilecekler
Çalışma izni dosyaları çevrim içi incelendiği için taranan her belgenin net ve eksiksiz olması gerekir. İşveren başvuruyu yapmadan önce şu noktaları kontrol edin:
Hangi belgeleri sizin, hangilerini işverenin hazırlayacağını işverenle netleştirin.
Diplomanızı apostil ile noter onaylı Türkçe tercümesiyle birlikte hazırlayın.
Mesleğiniz için ön izin ya da YÖK denkliği gerekip gerekmediğini önceden öğrenin.
Adınızın yazımını pasaportunuzda, iş sözleşmesinde ve tercümelerde aynı tutun.
Belgeleri iyi kalitede tarayın; dosya çevrim içi incelenir.
Deneyim yazılarının antetli kâğıtta, imzalı ve mühürlü olmasına dikkat edin.
Başvuru reddedilirse eksikliği giderin; bakanlık, eksiklik giderildiğinde yeniden başvuruya izin verir.
Sık Sorulan Sorular
İkamet izniyle Türkiye'de çalışabilir miyim?
Hayır. İkamet izni Türkiye'de çalışma hakkı vermez. Çalışmaya başlamadan önce çalışma izni ya da tanınmış bir muafiyet gerekir.
Çalışma izni başvurusunu ben mi yaparım, işverenim mi?
Başvuruyu işveren e-İzin sistemi üzerinden yapar. Yurt dışındaysanız önce Türk konsolosluğuna şahsen başvurur, aldığınız referans numarasını işvereninize iletirsiniz. Türkiye'de ise işveren, en az altı aylık geçerli ikamet izni olan yabancılar için başvurur.
Diplomamın Türkçe tercümesi gerekir mi?
Çoğu durumda gerekir. Bakanlık, yeminli tercüman ya da resmi makamlarca onaylanmış Türkçe tercümeli diploma sureti ister. Yurt dışında düzenlenen diplomaya genellikle önce apostil yapılır.
Çalışma izni için YÖK denkliği gerekir mi?
Her iş için gerekmez. Sağlık ile eğitim gibi bazı mesleklerde önce ön izin ya da diplomanın tanınması istenir. Mesleğinize ait kuralları başvurudan önce kontrol edin.
Çalışma izni reddedilirse ne olur?
Bakanlık, reddin nedeni olan eksiklik giderildiğinde yeniden başvuru yapılabileceğini belirtir. İlk adım, reddin nedenini inceleyip eksik ya da hatalı belgeyi düzeltmektir. Ret bir tercüme eksikliğinden kaynaklandıysa, belgenin mühürleri ve şerhleri dahil tamamının çevrildiğinden emin olun.
Belgeler hangi dillerden çevrilebilir?
Belgeler 180'den fazla dilden Türkçeye çevrilebilir. Her tercüme, konuyu bilen bir tercümana gider ve teslimden önce kontrol edilir.
Sonuç: Türkiye'de çalışma izni başvurusunu işveren yapar, ancak başvuru büyük ölçüde çalışanın hazırladığı belgelere dayanır. Yurt dışında düzenlenen diplomaya önce düzenlendiği ülkede apostil yapılır; ardından Türkiye'de noter onaylı Türkçe tercümesi hazırlanır. Languvi'de diplomanızı ve diğer belgelerinizi yükleyip yeminli Türkçe tercüme ile noter onayını tek platformda tamamlayabilirsiniz. Ayrıntılar için çalışma izni için belge tercümesi sayfamıza bakabilir, belgelerinizi hemen sipariş sayfasından yükleyebilirsiniz.
